CIS po polsku: co musi wiedzieć polska firma budowlana

Pierwsza robota dla brytyjskiego głównego wykonawcy. Wystawiasz fakturę, a na konto wpływa mniej, niż napisałeś. Do tego dostajesz kartkę „payment and deduction statement” z kwotą „CIS deduction”. Nikt Cię nie oszukał. To CIS po polsku w praktyce: Construction Industry Scheme, czyli system, w którym wykonawca potrąca część płatności dla podwykonawcy i przekazuje ją do HMRC. Poniżej, jak to działa, kto musi się zarejestrować i jak odzyskać potrącenia. Szczegóły zależą od formy Twojej firmy i jej sytuacji, więc rozliczenie zawsze sprawdź z księgową.

CIS po polsku: o co chodzi w Construction Industry Scheme

W CIS są dwie role. Contractor, czyli wykonawca albo zleceniodawca, to firma, która płaci podwykonawcom za roboty budowlane. Według gov.uk firma spoza budownictwa też staje się contractorem, gdy w ciągu 12 miesięcy od pierwszej takiej płatności wyda na budowę ponad £3 000 000. Subcontractor, czyli podwykonawca, to każdy, kto wykonuje roboty budowlane dla contractora. Jedna firma może być w obu rolach naraz.

Potrącenia z CIS to nie dodatkowy podatek. Gov.uk mówi wprost, że liczą się jako zaliczki na podatek i składki National Insurance podwykonawcy. Rozliczasz je potem w swoim zeznaniu albo przez payroll spółki.

Ile wykonawca potrąca

• 20% przy rejestracji

  Gdy jesteś zarejestrowany w CIS i wykonawca zweryfikował Cię w HMRC, potrąca 20% z płatności.

• 30% bez rejestracji

  Gdy nie jesteś zarejestrowany albo weryfikacja się nie uda, wykonawca potrąca 30% z płatności.

• Zero przy gross status

  Z gross payment status wykonawca płaci Ci całą kwotę, bez potrąceń z góry na poczet podatku.

• Nie od całej faktury

  Potrącenia nie liczy się od VAT, materiałów kupionych przez Ciebie ani od sprzętu wynajętego do tej roboty.

Przykład z literami: faktura na kwotę K, w tym materiały kupione przez Ciebie M i VAT V. Wykonawca liczy potrącenie od K minus M minus V. Przy rejestracji to 20% z tej różnicy. Jeśli nie masz rachunków za materiały, gov.uk mówi, że wykonawca sam oszacuje ich koszt.

Co miesiąc porównuj trzy liczby: kwotę z faktury, potrącenie z zestawienia i przelew na koncie. Jeśli potrącenie jest liczone od całej faktury, razem z materiałami, zapytaj wykonawcę od razu, a nie po roku. Im wcześniej wyjaśnisz różnicę, tym prościej ją poprawić.

Jakie roboty obejmuje CIS

CIS obejmuje większość robót przy budynkach i budowlach: przygotowanie terenu, rozbiórki, roboty budowlane, przebudowy i naprawy, a także sprzątanie wnętrz po robotach. Nie musisz się rejestrować, jeśli robisz tylko niektóre rzeczy, na przykład usługi architektów i surveyorów, wynajem rusztowań bez ludzi, układanie wykładzin czy dowóz materiałów.

Ważne dla firm, które robią remonty u ludzi. Według podręcznika HMRC osoba prywatna, która zleca roboty we własnym domu, nie jest contractorem w CIS. Właściciel domu nic Ci więc nie potrąca. Ale gdy Ty płacisz swoim podwykonawcom za roboty na tej budowie, to Ty jesteś dla nich contractorem i masz obowiązki z CIS.

CIS krok po kroku: rejestracja i potrącenia

1. Zarejestruj się jako podwykonawca

   Potrzebujesz nazwy firmy, numeru UTR, numeru VAT, jeśli go masz, i daty rozpoczęcia działalności. Najszybciej jest online.

2. Nie masz UTR?

   Gov.uk mówi, że wtedy rejestrujesz się do Self Assessment jako nowa firma i wybierasz „working as a subcontractor”.

3. Podaj wykonawcy te same dane

   Ten sam UTR i tę samą nazwę co przy rejestracji. Na tej podstawie wykonawca Cię weryfikuje.

4. Rozdziel fakturę

   Pokaż osobno robociznę, materiały kupione przez Ciebie i VAT. Zachowaj rachunki za materiały.

5. Zbieraj zestawienia potrąceń

   Wykonawca daje Ci payment and deduction statement w ciągu 14 dni po końcu każdego miesiąca podatkowego.

6. Odzyskaj potrącenia

   Jednoosobowa firma wpisuje je w Self Assessment jako „CIS deductions”. Spółka rozlicza je przez payroll, w Employer Payment Summary.

7. Jako contractor weryfikuj podwykonawców

   Przed pierwszą płatnością nowemu podwykonawcy sprawdzasz go w HMRC i wiesz, jaką stawkę potrącić.

8. Pilnuj miesięcznych terminów

   Contractor wysyła miesięczne zeznanie do 19. dnia miesiąca, a potrącenia płaci do HMRC do 22. dnia, pocztą do 19.

Uwaga przy zmianie formy firmy. Gdy przechodzisz z działalności jednoosobowej na spółkę albo spółkę osobową, gov.uk mówi, że zwykle trzeba zarejestrować się w CIS od nowa, bo rejestracja nie przechodzi na nową formę firmy. Zmiany zgłaszasz na infolinii CIS. Zgłaszasz też zmianę nazwy, adresu i zakończenie działalności.

Pracownicy na etacie nie rejestrują się w CIS. Za podanie fałszywych danych przy rejestracji grozi kara, także za pomoc komuś innemu w takim zgłoszeniu.

CIS zmienia to, ile dostajesz na konto, więc musi być widoczny w każdym rozliczeniu z wykonawcą. Jeśli prowadzisz waluacje, wpisuj potrącenia osobno, żeby kwota z waluacji na budowie zgadzała się z przelewem. Jeśli chcesz, żeby ktoś pilnował rozliczeń z wykonawcą i podwykonawcami po polsku, zobacz, czym zajmuje się QS po polsku. Samo rozliczenie podatku zostaje u księgowej.

Najczęstsze błędy

• Brak rejestracji w CIS

  Wykonawca potrąca wtedy 30% zamiast 20%. Różnicę odzyskasz dopiero przy rozliczeniu podatku.

• Faktura bez rozbicia

  Gdy materiały i robocizna są w jednej kwocie, łatwo o potrącenie od całości zamiast od samej robocizny.

• Zgubione zestawienia potrąceń

  Bez payment and deduction statements trudniej udowodnić, ile potrącono. Trzymaj je razem z fakturami.

• Inne dane u wykonawcy

  UTR albo nazwa inna niż przy rejestracji może sprawić, że weryfikacja się nie uda i potrącenie wzrośnie.

Pytania

To nie jest porada prawna. Przy sporze sprawdzamy Twoją umowę i mówimy, czy potrzebny jest prawnik.