Cost consultant, QS, estimator: kto jest kim na brytyjskiej budowie

Na spotkaniu startowym przy nowej budowie dla dewelopera przedstawia się pięć osób. Jedna jest „cost consultant”, druga „employer's agent”, trzecia „contract administrator”, a na końcu pada jeszcze „our estimator will send you the tender”. Kiwasz głową, ale po wyjściu nie wiesz, komu wysłać waluację, kto zatwierdza zmiany i komu wolno powiedzieć, że stawka była za niska. Cost consultant co to za osoba i czym różni się od QS-a? Na brytyjskiej budowie te nazwy często opisują podobną pracę, ale po różnych stronach stołu. Ten wpis porządkuje, kto jest kim.

Cost consultant co to i czym różni się od QS-a

Cost consultant to doradca kosztowy, zwykle firma albo osoba zatrudniona przez klienta. Pomaga klientowi ustalić budżet, przygotować plan kosztów, przeprowadzić przetarg, a potem pilnuje wydatków w trakcie budowy. Bardzo często to po prostu QS po stronie klienta, tylko pod inną nazwą na wizytówce. Firmy doradcze używają różnych nazw: cost consultant, cost manager, quantity surveyor.

Quantity surveyor to szersze pojęcie. RICS, organizacja zawodowa surveyorów, opisuje QS-a jako osobę, na której opiera się finansowa strona budowy, i wymienia w jego pracy szacowanie kosztów, liczenie potrzebnych materiałów i planowanie harmonogramu. QS może pracować po stronie klienta albo po stronie wykonawcy. Ten drugi to Twój człowiek: liczy Twoje waluacje, wycenia Twoje zmiany i odpisuje na pisma klienta.

Kto jest kim na budowie

• Cost consultant

  Doradca kosztowy klienta. Ustala budżet, sprawdza oferty i Twoje waluacje, pilnuje pieniędzy klienta.

• QS klienta

  Robi to samo co cost consultant albo jest nim pod inną nazwą. Sprawdza Twoje dokumenty i może je obcinać.

• QS wykonawcy

  Pracuje dla Ciebie. Przygotowuje waluacje i wariacje i broni ich przed QS-em klienta pozycja po pozycji.

• Estimator

  Kosztorysant u wykonawcy. Liczy cenę oferty z rysunków i specyfikacji, zanim robota zostanie wygrana.

• Commercial manager

  U większego wykonawcy pilnuje pieniędzy kilku budów naraz: marży, płatności, podwykonawców i sporów.

• Contract administrator

  Osoba, która prowadzi umowę w imieniu klienta. W JCT wystawia certyfikat okresowy, czyli payment notice.

Nazwy na wizytówkach bywają różne. Ta sama firma może nazwać swojego człowieka cost consultantem w jednej ofercie, a QS-em w drugiej. Dlatego nie patrz na tytuł, tylko pytaj: dla kogo pracujesz i co dokładnie robisz na tej budowie?

Dlaczego to ważne dla Twoich pieniędzy

Z każdą z tych osób rozmawiasz inaczej. Cost consultant klienta nie jest Twoim doradcą, nawet jeśli jest miły i pomocny. Gdy powiesz mu, że stawka na jakąś pozycję była za niska, użyje tego przy następnej waluacji albo przy wycenie zmiany. Gdy przyznasz, że robota jest „prawie skończona”, wpisze mniej niż Ty.

W umowach JCT certyfikat okresowy wystawia architekt albo contract administrator i to on pełni rolę payment notice. Cost consultant klienta często przygotowuje dla niego wycenę, ale podpis i termin należą do osoby wskazanej w umowie. Jeśli klient chce zapłacić mniej, niż wynika z noty, przy umowie objętej Construction Act potrzebny jest skuteczny pay less notice przed terminem z umowy, z kwotą i podstawą wyliczenia. Construction Act zwykle nie obejmuje robót u osoby prywatnej w jej własnym domu (residential occupier) i wtedy wszystko zależy od umowy. Przy takich robotach cost consultanta zwykle zresztą nie ma.

Przykład: na budowie dla dewelopera cost consultant klienta odsyła Twoją waluację z dopiskiem, że kilka pozycji jest „overvalued”. Nie jest to jeszcze decyzja o płatności. Sprawdzasz, kto według umowy wystawia payment notice i pay less notice, w jakim terminie i czy pismo podaje kwotę i podstawę. Odpowiadasz rzeczowo, pozycja po pozycji, ze zdjęciami. Rozmowa z doradcą klienta to nie miejsce na zgadzanie się na obcięcie w zamian za dobrą atmosferę.

Kiedy mała firma spotyka cost consultanta

• Budowa dla dewelopera

  Deweloper często ma doradcę kosztowego, który sprawdza oferty i każdą waluację wykonawcy.

• Przetarg na większy projekt

  Cost consultant przygotowuje dokumenty przetargowe i porównuje oferty kilku wykonawców.

• Klient prywatny z architektem

  Przy większym domu architekt czasem poleca klientowi doradcę od kosztów na całą budowę.

• Spór o rozliczenie końcowe

  Klient bierze cost consultanta, żeby sprawdził final account i wszystkie wariacje.

Jak rozmawiać z ludźmi od pieniędzy krok po kroku

1. Spisz listę osób na starcie

   Imię, firma, rola i dla kogo pracuje. Zrób to na pierwszym spotkaniu, a nie przy pierwszym sporze.

2. Sprawdź w umowie, kto co podpisuje

   Kto wystawia payment notice, kto pay less notice i kto zatwierdza wariacje.

3. Wysyłaj dokumenty do właściwej osoby

   Waluacja i wariacja idą tam, gdzie mówi umowa, a kopia do doradcy klienta.

4. Nie zdradzaj swojej marży

   Stawki, kłopoty z ceną i własne błędy w kosztorysie omawiasz ze swoim QS-em, nie z doradcą klienta.

5. Ustalenia potwierdzaj mailem

   Każda rozmowa o pieniądzach kończy się krótką wiadomością: co ustalono, kto i kiedy.

6. Miej kogoś po swojej stronie

   Gdy klient ma doradcę kosztowego, a Ty nie, rozmawiasz z zawodowcem bez wsparcia.

Jeśli po drugiej stronie stoi cost consultant, a Ty nie masz nikogo, zobacz, jak pracuje polski QS w UK po stronie wykonawcy. Gdy doradca klienta obciął Ci płatność, sprawdź najpierw, czy przyszedł skuteczny pay less notice.

Najczęstsze błędy

• Traktowanie doradcy klienta jak swojego

  Cost consultant pilnuje pieniędzy klienta. Miła rozmowa nie zmienia tego, dla kogo pracuje.

• Wysyłka do złej osoby

  Waluacja wysłana tylko do doradcy, a nie do osoby z umowy, może nie spełnić wymogów umowy.

• Uznanie maila doradcy za decyzję

  Uwagi cost consultanta to nie payment notice. Sprawdź, kto i kiedy ma wystawić pismo.

• Mówienie o swoich błędach w cenie

  Przyznanie, że stawka była za niska, wraca potem przy wycenie zmian i w rozliczeniu końcowym.

Pytania

To nie jest porada prawna. Przy sporze sprawdzamy Twoją umowę i mówimy, czy potrzebny jest prawnik.