Klient nie płaci

Odsetki za spóźnioną płatność w UK. Ile możesz doliczyć

Polski QS 6 min czytania

Klient nie płaci: Rysunki i linijka na biurku projektantaKlient nie płaci

Faktura za kolejny etap poszła do generalnego wykonawcy na czas. Termin płatności minął, potem jeszcze tydzień, a na koncie dalej nic. Dzwonisz i słyszysz „w przyszłym tygodniu”. W tym czasie płacisz ludziom, hurtowni i za wynajem sprzętu z własnej kieszeni. Wtedy pada pytanie: czy mogę doliczyć odsetki za opóźnienie w płatności UK i ile? Odpowiedź zależy przede wszystkim od tego, komu wystawiłeś fakturę: firmie czy osobie prywatnej.

Odsetki za opóźnienie w płatności w UK: firma i osoba prywatna to dwie różne sprawy

Gdy klient jest firmą

Jeśli robisz dla firmy, czyli dla generalnego wykonawcy, dewelopera, spółki albo innego przedsiębiorcy, działa ustawa Late Payment of Commercial Debts (Interest) Act 1998. Obejmuje ona tylko długi między firmami. Daje Ci dwie rzeczy.

Pierwsza to odsetki ustawowe: 8% ponad stopę referencyjną Bank of England. Ustawa działa wtedy, gdy umowa nie przewiduje innych, rozsądnych odsetek. Jeśli w umowie jest własny zapis o odsetkach i jest rozsądny, liczysz według umowy. Stopa referencyjna się zmienia, więc zanim zaczniesz liczyć, sprawdź, jaka obowiązuje dla Twojego długu.

Druga to stała rekompensata za koszty odzyskania długu. Jej wysokość zależy od kwoty długu:

  • £40, gdy dług jest poniżej £1 000

    To najniższa stała rekompensata, którą doliczasz firmie obok odsetek.

  • £70, gdy dług wynosi od £1 000 do £9 999,99

    Doliczasz ją tak samo, jako osobną pozycję obok odsetek.

  • £100, gdy dług wynosi £10 000 albo więcej

    To najwyższa stała kwota, bez względu na to, o ile dług jest większy.

  • Tylko wobec firmy

    Rekompensata wynika z Late Payment Act, więc nie doliczysz jej osobie prywatnej.

To nie są duże pieniądze, ale klient, który widzi je na piśmie razem z odsetkami, zwykle rozumie, że znasz swoje prawa.

Gdy klient jest osobą prywatną

Late Payment Act nie działa wobec osoby prywatnej. Dobudowa, loft albo remont łazienki u właściciela domu to sytuacja, w której ustawowych 8% nie doliczysz. Liczą się wtedy tylko odsetki zapisane w Twojej umowie. Jeśli umowa ma zapis o odsetkach za spóźnienie, liczysz według niego. Jeśli umowy nie ma albo nic nie mówi o odsetkach, porozmawiaj z prawnikiem, zanim dopiszesz cokolwiek do faktury.

Podobnie jest z Construction Act, czyli ustawą o umowach budowlanych. Zwykle nie obejmuje ona robót u osoby prywatnej w domu, w którym ta osoba mieszka albo zamierza mieszkać (residential occupier). Wtedy terminy płatności, odsetki i cała reszta zależą od umowy. Dlatego przy klientach prywatnych zapis o odsetkach w umowie to najprostsza ochrona, jaką masz. Jeśli go nie masz, dopisz go do następnej umowy budowlanej w UK już przed podpisaniem.

Jak policzyć odsetki na literach

Nie potrzebujesz programu księgowego. Wystarczą trzy rzeczy:

  • K to kwota, która nie została zapłacona

    Bierzesz ją z faktury albo z noty, bez odsetek i rekompensaty.

  • S to stopa referencyjna Bank of England

    Podajesz ją w procentach, taką, jaka obowiązuje dla Twojego długu.

  • D to liczba dni zwłoki

    Liczysz je od terminu płatności z Twojej umowy do dnia, w którym klient zapłaci.

  • 8% to stała część odsetek ustawowych

    Dodajesz ją do stopy S, jeśli umowa nie ma innych, rozsądnych odsetek.

Odsetki ustawowe policzysz w przybliżeniu tak: K × (8% + S) × D / 365. Do tego dochodzi rekompensata z listy wyżej, zależna od wielkości K.

Przykład: firma wykończeniowa robi mieszkania dla dewelopera. Faktura na kwotę K jest spóźniona o D dni, umowa nie ma zapisu o odsetkach. Wykonawca liczy K × (8% + S) × D / 365, sprawdza, w którym przedziale jest K, dolicza £40, £70 albo £100 i wysyła deweloperowi wyliczenie na jednej stronie. Bez gróźb, same liczby i podstawa.

Pamiętaj, że dni liczysz od terminu płatności, a nie od daty wystawienia faktury. Termin płatności bierzesz z Twojej umowy. Jeśli to umowa budowlana z firmą i nie ma w niej zasad płatności zgodnych z ustawą, stosuje się Scheme for Construction Contracts. Tam termin wymagalności (due date) to 7 dni po końcu okresu albo po złożeniu aplikacji, co nastąpi później, a ostateczny termin zapłaty (final date for payment) to 17 dni po due date.

Murarz układa bloczki na zaprawie
odsetki za opóźnienie w płatności UK: pulpit projektu w QScope z kontraktem, waluacjami, retencją i kwotą niezapłaconą
Prawdziwy ekran programu QScope. Projekt przykładowy, dane wymyślone.

Co zrobić krok po kroku

  1. Sprawdź, kim jest klient

    Zobacz, kto jest stroną umowy i na kogo wystawiłeś fakturę. Firma i osoba prywatna to dwie różne drogi, opisane wyżej.

  2. Przeczytaj umowę

    Szukaj trzech rzeczy: terminu płatności, zapisu o odsetkach i zasad wysyłania aplikacji o płatność. Każdy termin bierz z Twojej umowy, a nie z pamięci.

  3. Sprawdź, czy Twoja aplikacja poszła prawidłowo

    Przy umowie budowlanej z firmą płacący wystawia payment notice najpóźniej 5 dni po due date. Jeśli tego nie zrobi, kwotą do zapłaty staje się kwota z Twojej aplikacji. Jeśli chciał zapłacić mniej, musiał wysłać pay less notice na czas, z kwotą i podstawą wyliczenia. Więcej o tym, jak prowadzić to co miesiąc, przeczytasz na stronie o tym, czym jest waluacja na budowie.

  4. Policz odsetki i rekompensatę

    Na literach, jak wyżej. Zapisz, od którego dnia liczysz i jaką stopę przyjąłeś.

  5. Wyślij pisemne wezwanie

    Krótko: która faktura, jaka kwota, jaki był termin, ile wynoszą odsetki na dziś i do kiedy oczekujesz zapłaty. Po angielsku, bo tak klient je zrozumie i tak przeczyta je sąd.

  6. Rozważ wstrzymanie robót

    Jeśli to umowa budowlana objęta ustawą, kwota nie jest zapłacona do final date i nie było skutecznego pay less notice, możesz wstrzymać roboty po pisemnym zawiadomieniu z co najmniej 7-dniowym wyprzedzeniem, z podaniem powodu. Należą Ci się wtedy rozsądne koszty wstrzymania i przedłużenie terminu o czas wstrzymania.

  7. Wyślij list przedsądowy

    Wobec osoby prywatnej stosuje się Pre-Action Protocol for Debt Claims i dłużnik ma 30 dni na odpowiedź. Wobec firmy dajesz rozsądny termin zgodnie z Practice Direction on Pre-Action Conduct.

  8. Zdecyduj o dalszej drodze

    Przy umowie budowlanej z firmą możesz w każdej chwili wszcząć adjudication. Sprawy do £10 000 idą zwykle na small claims track. Aktualne opłaty sądowe podaje gov.uk.

Murarz układa bloczki na zaprawie
odsetki za opóźnienie w płatności UK: terminy Payment Notice, Pay Less Notice i final date for payment w QScope
Prawdziwy ekran programu QScope. Projekt przykładowy, dane wymyślone.

Najczęstsze błędy

  • Doliczanie 8% klientowi prywatnemu

    Late Payment Act działa tylko między firmami. Wobec osoby prywatnej liczysz odsetki tylko według umowy.

  • Liczenie od daty faktury

    Odsetki biegną od terminu płatności z umowy, a nie od dnia, w którym wysłałeś fakturę klientowi.

  • Brak zapisu o odsetkach w umowie z klientem prywatnym

    Bez niego zostajesz bez odsetek, nawet gdy klient płaci z dużym spóźnieniem.

  • Wliczanie odsetek do nowej faktury za roboty

    Pokaż odsetki i rekompensatę osobno, z wyliczeniem. Wtedy klient nie może powiedzieć, że podniosłeś cenę.

  • Odpuszczanie małych kwot

    Nawet przy niewielkiej fakturze stała rekompensata od firmy to £40. Kto raz odpuści, ten uczy klienta, że może płacić później.

  • Groźby zamiast wyliczenia

    „Zapłać, bo pójdę do sądu” nic nie daje. Kwota, podstawa i termin na jednej stronie działają lepiej.

Pytania

Wobec firmy tak, z Late Payment Act: 8% ponad stopę referencyjną Bank of England plus stała rekompensata. Wobec osoby prywatnej ta ustawa nie działa, więc bez zapisu w umowie porozmawiaj z prawnikiem, zanim cokolwiek doliczysz.

Może, jeśli są rozsądne. Ustawowe 8% ponad stopę Bank of England stosuje się wtedy, gdy umowa nie przewiduje innych, rozsądnych odsetek.

Zapisy „pay when paid” są nieskuteczne, poza niewypłacalnością płacącego wyżej w łańcuchu. Odsetki liczysz od terminu płatności z Twojej umowy, a nie od dnia, w którym inwestor zapłaci głównemu wykonawcy.

To nie jest porada prawna. Przy sporze sprawdzamy Twoją umowę i mówimy, czy potrzebny jest prawnik.